ตารางแนะนำค่าแรงขัน
Torque & Tension Guide
คู่มืออ้างอิงค่าแรงบิด (Tightening Torque) สำหรับน็อตสกรูเมตริกมาตรฐาน ISO 898-1 ช่วยป้องกันปัญหาเกลียวรูด น็อตขาด หรือน็อตคลายตัวในสายการผลิต
ทำความเข้าใจเรื่องสัมประสิทธิ์แรงเสียดทาน (K-Factor)
ค่าแรงขัน (Torque) กว่า 90% สูญเสียไปกับแรงเสียดทานที่หน้าสัมผัสเกลียวและใต้หัวสกรู มีเพียง 10% เท่านั้นที่เปลี่ยนเป็นแรงดึง (Clamp Load) ตารางด้านล่างอ้างอิงค่า K = 0.14 (ผิวชุบซิงค์แบบไม่ทาน้ำมันเพิ่ม)
Recommended Torque (Nm)
ค่าแนะนำสำหรับเกลียวมิลหยาบ (Metric Coarse Pitch)
| Fastener Specs | Torque in Newton Meters (Nm) | |||
|---|---|---|---|---|
| Nominal Size | Pitch (mm) | Grade 8.8 | Grade 10.9 | Grade 12.9 |
| M6 | 1.00 | 11.8 | 17.3 | 20.6 |
| M8 | 1.25 | 28.8 | 41.8 | 50.0 |
| M10 | 1.50 | 57.3 | 83.0 | 99.0 |
| M12 | 1.75 | 100.0 | 145.0 | 174.0 |
| M14 | 2.00 | 159.0 | 230.0 | 277.0 |
| M16 | 2.00 | 248.0 | 359.0 | 431.0 |
| M20 | 2.50 | 484.0 | 702.0 | 842.0 |
| M24 | 3.00 | 837.0 | 1210.0 | 1460.0 |
ต้องการประแจปอนด์ (Torque Wrench)?
เรามีจำหน่ายเครื่องมือช่างคุณภาพสูงพร้อมใบ Calibrate
ทำไมการควบคุมแรงขันถึงสำคัญต่อสายการผลิต
การขันน็อต-สกรูไม่ใช่แค่ "ขันให้แน่น" แต่คือการสร้างแรงดึง (Clamp Load) ที่เหมาะสมเพื่อให้ชิ้นงานยึดติดกันอย่างมั่นคงตลอดอายุการใช้งาน แรงขันที่ไม่ได้มาตรฐานเป็นสาเหตุหลักของการคลายตัว การล้าตัวของวัสดุ และความเสียหายของชิ้นงานในงานอุตสาหกรรม
ขันน้อยเกินไป (Under-Torque)
แรงดึงไม่พอทำให้รอยต่อเกิดการ คลายตัวจากแรงสั่นสะเทือน (Vibration Loosening) เกลียวรับโหลดสลับไปมาจนล้าตัว พบบ่อยในงานเครื่องจักรหมุน ยานยนต์ และโครงสร้างที่มีแรงกระแทก
ขันพอดี (Optimal Clamp Load)
แรงดึงอยู่ในช่วงปลอดภัย (โดยทั่วไปออกแบบให้ราว 75% ของ Proof Load) รอยต่อแข็งแรง ทนแรงสั่น และยังมีระยะยืดหยุ่นเหลือไว้รองรับโหลดใช้งานได้อย่างเหมาะสม
ขันมากเกินไป (Over-Torque)
แรงเกินจุดคราก (Yield) ทำให้สกรู ยืดถาวร เกลียวรูด หรือขาด และอาจทำให้วัสดุชิ้นงานยุบตัว บ่อยครั้งความเสียหายไม่แสดงทันที แต่ไปปรากฏเป็นการแตกหักภายหลังขณะใช้งาน
หลักปฏิบัติในการขันให้ได้ค่าแรงขันที่แม่นยำ
แม้จะมีค่าจากตาราง แต่ผลลัพธ์หน้างานขึ้นอยู่กับวิธีปฏิบัติและสภาพผิวสัมผัสจริง แนวทางต่อไปนี้ช่วยลดความคลาดเคลื่อนของแรงดึงที่เกิดขึ้นจริง
ตรวจสภาพเกลียวและผิวสัมผัสก่อนขัน
เศษโลหะ สนิม หรือคราบสีบนเกลียวและใต้หัวสกรูทำให้ค่าแรงเสียดทานเปลี่ยน ส่งผลให้แรงดึงจริงผิดเพี้ยนได้มาก เกลียวควรสะอาด ขันมือลื่นตลอดก่อนใช้ประแจปอนด์
ระบุเงื่อนไขหล่อลื่นให้ชัด
การใช้จาระบี น้ำมัน หรือน้ำยาล็อคเกลียวจะลดแรงเสียดทาน (ลดค่า K) หมายความว่าหากใช้ค่าจากตารางสำหรับเกลียวแห้งจะทำให้ ขันเกินแรงดึงที่ตั้งใจ ค่าตารางมาตรฐานต้องสอดคล้องกับสภาพผิวที่ใช้จริงเสมอ
ขันเป็นลำดับและแบ่งรอบ (Sequence & Stages)
สำหรับรอยต่อหลายตัว เช่น หน้าแปลน ควรขันแบบไขว้ (Cross / Star pattern) และไล่แรงเป็นขั้น (เช่น 30% → 70% → 100%) เพื่อให้แรงกดกระจายสม่ำเสมอและปะเก็นแนบเรียบ
ใช้เครื่องมือที่สอบเทียบแล้ว
ประแจปอนด์ที่ไม่ได้ Calibrate อาจคลาดเคลื่อนได้หลายเปอร์เซ็นต์ ควรสอบเทียบตามรอบ และตั้งค่าจากค่ากลางของช่วงสเกลเพื่อความแม่นยำสูงสุด
เกรดความแข็งแรงและวัสดุที่ควรรู้
การเลือกเกรดที่เหมาะสมต้องดูทั้งภาระโหลด สภาพแวดล้อม และการกันกัดกร่อน ตารางนี้สรุปคุณลักษณะเชิงคุณภาพเพื่อช่วยตัดสินใจเบื้องต้น (ค่าทางกลที่แน่นอนให้อ้างอิงมาตรฐาน ISO 898-1 / ASTM ตามเกรดจริง)
| เกรด / วัสดุ | ลักษณะเด่น | การใช้งานทั่วไป | กันสนิม |
|---|---|---|---|
| Class 8.8 (เหล็กชุบ) | เหล็กกล้าผ่านชุบแข็ง ความแข็งแรงปานกลาง-สูง คุ้มค่าและใช้แพร่หลายที่สุด | งานโครงสร้างทั่วไป เครื่องจักร งานยึดทั่วไป | ขึ้นกับการชุบผิว |
| Class 10.9 | ความแข็งแรงสูงกว่า 8.8 รับแรงดึงได้มากขึ้นในขนาดเท่ากัน | ยานยนต์ เครื่องจักรรับโหลดสูง จุดต่อสำคัญ | ขึ้นกับการชุบผิว |
| Class 12.9 | เกรดเหล็กความแข็งแรงสูงสุดในกลุ่มมาตรฐาน เน้นจุดวิกฤตที่ต้องการความเชื่อมั่นสูง | แม่พิมพ์ เครื่องจักรหนัก งานวิศวกรรมความแม่นยำ | ต้องระวังเปราะ |
| SUS304 (A2) | สแตนเลสออสเตนนิติก กันสนิมดี ไม่เป็นแม่เหล็ก เหนียว แต่แรงดึงต่ำกว่าเหล็กเกรดสูง | งานทั่วไปกลางแจ้ง อาหาร ความชื้น งานตกแต่ง | ดีมาก |
| SUS316 (A4) | เพิ่มโมลิบดีนัม ทนการกัดกร่อนจากคลอไรด์/ไอเกลือได้ดีกว่า 304 | งานทะเล ชายฝั่ง โรงงานเคมี สภาพแวดล้อมรุนแรง | ดีเยี่ยม |
คำถามที่พบบ่อยเรื่องแรงขัน
Q. ใช้ค่าจากตารางได้เลยไหมโดยไม่ต้องคำนวณ?
ใช้เป็น "จุดตั้งต้น" ได้ แต่ค่าจริงขึ้นกับสภาพผิว การหล่อลื่น และวัสดุชิ้นงานที่ถูกยึด หากเป็นจุดวิกฤตหรือมีปะเก็น ควรให้วิศวกรกำหนดค่าตามเงื่อนไขหน้างานจริงเสมอ
Q. ทำไมขันแน่นเท่ากันแต่บางตัวกลับคลาย?
เพราะ "แรงขัน" กับ "แรงดึงจริง" ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน หากแรงเสียดทานต่างกัน (เกลียวเปื้อน วัสดุต่างผิว) แรงดึงที่ได้จะต่างกันมาก การยุบตัวของผิวสัมผัส (Embedding) หลังใช้งานช่วงแรกก็ทำให้แรงดึงลดลงได้เช่นกัน
Q. สแตนเลสกับเหล็กชุบ ใช้ค่าแรงขันเท่ากันได้หรือไม่?
ไม่ควร เพราะคุณสมบัติทางกลและพฤติกรรมแรงเสียดทานต่างกัน สแตนเลสมักรับแรงดึงได้น้อยกว่าและเสี่ยง กัดติด (Galling)การใช้ค่าของเหล็กเกรดสูงกับสแตนเลสอาจทำให้เกลียวเสียหายได้
Q. ขันด้วยมือ/ปืนลมแทนประแจปอนด์ได้ไหม?
สำหรับจุดที่ไม่วิกฤตอาจพอได้ แต่ไม่สามารถควบคุมแรงดึงได้แม่นยำ งานที่ต้องการความน่าเชื่อถือควรใช้ประแจปอนด์ที่สอบเทียบแล้ว หรือเครื่องมือควบคุมแรงบิดเชิงอุตสาหกรรม
ทำไมเลือกผลิตและจัดหาน็อต-สกรูกับโรงงานไทย
S.J Screw Thai เป็นโรงงานผลิตสกรู น็อต และอุปกรณ์ริกกิงในจังหวัดสมุทรสาคร ภายใต้ระบบบริหารคุณภาพ ISO 9001:2015 พร้อมให้คำปรึกษาเรื่องการเลือกเกรดและการควบคุมแรงขันอย่างเหมาะสมกับงานของคุณ
มาตรฐานคุณภาพตรวจสอบได้
ผลิตภายใต้ระบบ ISO 9001:2015 อ้างอิงมาตรฐานเกลียวสากล (JIS / DIN / ISO / ASTM) ให้คุณมั่นใจในความสม่ำเสมอของล็อตงาน
ลีดไทม์สั้น สื่อสารง่าย
ผลิตในประเทศ ลดเวลาขนส่งและความเสี่ยงนำเข้า ปรับสเปกหรือแก้แบบได้รวดเร็ว พูดคุยกับทีมวิศวกรไทยได้โดยตรง
รับผลิตตามสั่ง (Made-to-Order)
รองรับงานเฉพาะทาง ทั้งขนาด เกรดวัสดุ และการชุบผิว เหมาะกับงานที่หาในสต็อกมาตรฐานไม่ได้
ทีมงานให้คำปรึกษาด้านเทคนิค
ช่วยเลือกเกรด วัสดุ และแนวทางการขันที่เหมาะกับสภาพใช้งานจริง เพื่อลดของเสียและเพิ่มความปลอดภัยของชิ้นงาน